Ətraflı axtarış
Baxanların
4485
İnternetə qoyma tarixi: 2011/10/24
Sualın xülasəsi
Nəyə görə əql dinlə ziddir?
Sual
Əgər əql dini nəqz edirsə, nəyə görə biz yenə də müsəlman olaraq qalmalıyıq?
Qısa cavab

Əql insanları kamala tərəf aparan  onlara rəhbərlik edən batini bir dəlildir. Şəriət isə insanı dünyanın çirkab  bataqlığından qurtarmaqdan ötrü onlara nicat verən bir zahiri dəlildir. Ona görə  zahiri dəlil  yolgöstərənlə batini dəlil  yolgöstərənin bir-birinə zidd olması qeyri-mümkündür.

Əqlin sonradan yaranmış bir varlıq olmasını  hər bir yaranmışın isə məhdud olmasını nəzərə almaqla demək olar ki, belə varlıq heç vaxt məhdudiyyətsiz şəkildə elmə malik ola bilməz. Deməli, əqlin  istedad  fəaliyyətinin əhatəsi məxluqatların hüdudları çərçivəsindədir. Buna görə  əqlin həddi-hüdudu olmayan Allah-Taala haqqında anlamı  məlumatı, Onun zatına olan elminin özü məhdud şəkildədir.

Əql, varlıq aləmində həm ilk yaradılış qanunları  həm  şəriət qanunları çərçivəsində fəaliyyət edə bilər  onlardan çox şeyləri anlaya bilər. Baxmayaraq ki, hər iki sahədə əqlin   ilahi vəhyə ehtiyacı vardır. Qiyamətin xırdalıqları  şəriyət əhkamının fəlsəfəsi haqqında əqlin əli qısadır  ona görə  şəriətin hidayətinə ehtiyacı var. Nəticədə, İslamla əql arasında heç bir ziddiyyətli məsələ ola bilməz. Əlbəttə, bəzən əqli dəlillərin düzgun qanunlar  müqəddəmələr üzərində qurulmaması  ya əqldən xüsusi mənanın iradə edilməsi bizləri zahirdə  olsa, belə həmahəngliyin olmamasına tərəf sövq edir. Başqa bir məsələ  budur ki, sizin sual etdiyiniz iddiaya heç bir dəlil  nümunə qeyd olunmamışdır.

Ətreaflı cavab

Elmi sahədə əql elə bir gövhərdir ki, insanlar onun vasitəsi ilə həqiqətləri ələ gətirirlər. Beləliklə, əql həqiqətlərin ələ gəlməsidir. Həqiqətləri ələ gətirməkdən əlavə, natiq nəfsi saxlayan  ona şərəf verəndir.[1]

Hikmət əhlinin terminlərində əqlin özünün növləri vardır: nəzəri əql  əməli əql; nəzəri əqlin işi həqiqətləri dərk etmək  onların haqqında düzgün mühakimə yürütməkdir.[2]   Əməli əql isə insanda elə bir qüvvədir ki, onun vasitəsi ilə dərk etdikləri müqabilindəki rəftar  əks təsirlərinə nəzarət edir.[3] Yaxud, əqlin işi olar  olmazları dərk etməkdir. Əslində, əməli əql həyatın yaşayışının əsası

Başqa dillərdə Q tərcümələr
Baxışlarınız
şərh sayı 0
Dəyəri daxil edin
misal : Yourname@YourDomane.ext
Dəyəri daxil edin
Dəyəri daxil edin

Mövzui təbəqələşdirmə

Təsadüfi suallar

Ən çox baxılanlar

  • Oğlan və qızın arasında dügzün cinsi əlaqə necə olmalıdır?
    121817 Nizamlar hüquq və əhkam
    Qısa cavab: İslam dininin nəzərinə əsasən qadın və kişi bir- birlərini təkmilləşdirən varlıqdırlar. Allah- Taala bunları elə yaratmışdır ki, bu iki məxluq bir- birlərinin aramlıqlarını bərpa edirlər. həmçinin bununla yanaşı bir- birlərinin bütün cinsi istəklərini təmin etsinlər. İslam dini bu ehtiyacların halal yolla ödənməsi üçün ailə qurmağı (müvəqqəti ...
  • Hacət və diləklərimizə çatmaq üçün ən tez qəbul olunan dua hansıdır?
    92682 Əməli əxlaq
    Baxmayaraq ki, bir çox dualar İmamlardan hacətlərin qəbul olması üçün rəvayət olunmuşdur ki, onların mətnini burada gətirmək mümkün deyildir. Bunun üçün də onlardan bir neçəsi ki, daha çox əhəmiyyət daşıyır adlarına işarə edirik. Təvəssül duası. Fərəc duası. ...
  • Şiələrin namazı əliaçıq və əhli- sünnənin əlibağlı qılmasının səbəbi nədir?
    72765 Nizamlar hüquq və əhkam
    On iki İmama (ə) inanan insanlar Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) sünnəsinə əməl etsinlər deyə, namazı əliaçıq qılırlar. Onların bu şəkildə namaz qılmasına əsas verən çoxlu sayda rəvayətlər vardır. Həmin rəvayətlərdə Peyğəmbər (s) və İmamların (ə) namaz qılarkən əlləri açıq və yan tərəflərə bitişik şəkildə olduğu göstərilir. ...
  • Qadın kişinin cinsi əlaqə istəyini rədd edə bilmərmi?
    56603 Nizamlar hüquq və əhkam
    Əziz islam Peyğəmbərinin (s) və Əhli- beytin (ə) hədis və rəvayətlərində qadın və kişinin yaxınlığı barəsində mətləblər budur ki, onlar bir- birlərinin haqqlarına riayət etməlidirlər.[1] Bu hüquqlar yaxınlıq etmənin iki tərəfini göstərir. Bir rəvayətdə kişiyə belə deyilir: “Müstəhəbdir ki, kişi yaxınlığı rahatlıq, fasilə və ...
  • Aya kişinin ixtiyarı vardır ki, istədiyi halda qadının hər hansı bir yerindən istifadə etsin, əgər güc vasitəsiylə olsa belə?
    56450 Nizamlar hüquq və əhkam
    Səlamun ələykum. Aşağıdakı cavablar müctəhidlərin dəftərxanalarından verimişdir: Həzrət Ayətullah Xamineinin dəftərxanası: Cavab 1 və 2. Qadının tamam olaraq kişini razı salması, o demək deyildir ki, kişi əxlaqa uyğun olmayan, çox məkruh və yaxud bir iş görə ki, qadının əziyyət olmasına səbəb olsun. Qadının tamam şəkildə ərini razı salması o deməkdir ...
  • Qızdırma xəstəliynə görə oxunan dua var?
    38137 Hədis elmləri
    Dua mənbələrində Nur duası adı ilə belə bir dua nəql olunur və bu dua qızdırma xəstəliyinin sağamasında çox təsirlidir. Duanın mətni budur: (tər.) “Nur verən Allahın adı ilə; nur verən Allahın adı ilə ki, nur verir; Nurda olan Nur Allahın adı ilə, hər şeyin təqdir və ölçüsünü ...
  • Həyat yoldaşının öz razılığı ilə onunla arxadan əlaqədə olmağın hökmü nədir?
    28129 Nizamlar hüquq və əhkam
    Möhtərəm mərcə təqlid alimləri buyurublar: “həyat yoldaşı ilə arxadan əlaqədə olmağın çox şiddətli kərahəti var”[1] Kərahət də bu mənadədər ki, bu əməl Allah dərgahında bəyənilməz bir əməldir. Amma, bu iş görülməsə daha yaxşıdır. Lakin, bu əməli edənə heç bir günah yazılmır. Diqqət etmək lazımdır ...
  • Niyə duaların çoxu yağış yağan zaman qəbul olur?
    27169 Əxlaq fəlsəfəsi
    Dua oxunması tövsiyə olunan vaxtlardan biri yağış yağan zamandır; Quran ayələri və rəvayətərdən istifadə etməklə sübut etmək olar ki, yağış, Allahın rəhmət nişanəsidir. İndiki Allahın rəhmət qapısı açılıb, duanın qəbul olması üçün daha çox ümidli olmaq lazımdır. ...
  • Saqqal və bədən tüklərini kəsməyin hökmü nədir?
    26765 Nizamlar hüquq və əhkam
    Ülgüc və ya üz qırxan maşınla yalnız üz tüklərini (saqqalı) dibindən qırxmaq[1] (belə ki, başqaları - onun üzündə saqqal yoxdur – deyə) ehtiyat vacibə görə caiz deyil.[2] Əlbəttə, saqqalın bir hissəsini belə kəsmək, onu tam kəsmək hökmündədir.
  • islam sözünün mənası Ali- imran surəsinin 19- cu ayəsinə əsasən nədir?
    25477 Təzə kəlam
    İslam sözü lüğətdə "Allahın" müqabilində kamil surətdə təslim olmaq" deməkdir. Yəni heç bir qeyd və şərt olmadan ilahi qanunlara tabe olmaq. Din deyəndə isə "bəşəriyyətin bütün hallarda (ictimai və fərdi) ilahi qanunlara əsaslanması və Allahla insanların rabitəsi" başa düşülür. Bu səbəbdəndə bütün əsrlərdə peyğəmbərləri qəbul etmək onların gətirdiyi dinə (qeyd- ...