جستجوی پیشرفته
بازدید
106
آخرین بروزرسانی: 1399/06/26
خلاصه پرسش
آیا مقبره‌ی‌ «بابا مسافر» در قم، مزار یکی از اصحاب امام جواد(ع) است؟
پرسش
بابا مسافر که در قم مقبره‌ای به نام ایشان وجود دارد، آیا از اصحاب امام جواد(ع) بود؟
پاسخ اجمالی

در یکی از محله‌های قدیمی شهر قم، در نزدیکی مسجد جامع این شهر، مقبره‌ای به نام «بابا مسافر» وجود دارد که می‌گویند منتسب به یکی از اصحاب امام جواد(ع) است.[1] گویا اصل ساختمان این مقبره از ابنیه تاریخی عصر صفوی است که در عصر حاضر مرمّت شده است.[2]

آنچه در مورد شخصیت وی می‌توان گفت آن است که فردی به نام «مسافر»، با کنیه‌ی «ابو مسلم»[3] در بین اصحاب ائمه(ع) -از جمله امام جواد(ع)- وجود داشته که در ذیل به شواهدی در این باره اشاره می‌گردد:

الف) بر اساس روایتی، مسافر از زمان زندانی شدن امام کاظم(ع) تا هنگام وفات حضرتشان، در شهر مدینه و در کنار امام رضا(ع) در حوالی منزلشان سکونت داشت.[4]

ب) طبق برخی از نقل‌ها، وی از خادمان و اصحاب سرّ امام رضا(ع) نیز شمرده‌ می‌شد که حضرت رضا(ع) قبل از شهادت خود در منطقه‌ی خراسان، به او فرمود: «به نزد فرزندم ابو جعفر(امام جواد) برو؛ زیرا او -بعد از من- امام تو خواهد بود».[5]

ج) روایتی نیز گویای آن است که در زمان زندگی امام جواد(ع)، مسافر هم‌چنان مورد توجه آن‌حضرت بود.[6]

با این وجود، در مورد استناد مزار «بابا مسافر» به مسافری که از اصحاب ائمه(ع) بوده و در روایات از او یاد شده، منبع معتبری نیافتیم، اگرچه در برخی کتاب‌های معاصر چنین ادعایی مطرح شده است. از طرفی نمی‌توان به صورت قطعی گفت که این استناد، نادرست است؛ زیرا دلیلی بر نادرستی آن نیز وجود ندارد.

ناگفته نماند، برخی از کتاب‌های معاصر، بابا مسافر -مدفون در مکان یاد شده- را از دراویش اهل تصوف دانسته و مقصود از عنوان «مسافر» برای او را، نه به معنای آنچه در اصطلاح عام است، بلکه به معنای آنچه نزد اهل حق معروف بوده و آن عبارت است از کسی که به درجات بالایی از معرفت الهی می‌رسد، دانسته‌اند.[7]

 

 


[1]. امروزه محل مذکور در بلوار 55 متری عمار یاسر، کوچه شماره 15 واقع شده است.

[2]. ناصر الشریعه، محمد حسین، تاریخ قم، محقق، دوانی، علی، ص 219، تهران، رهنمون، 1383 ش.

[3]. شیخ طوسی، محمد بن حسن، رجال طوسی، محقق، مصحح، قیومى اصفهانى، جواد، ص 367، قم، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ سوم، 1373 ش.

[4]. کلینى، محمد بن یعقوب بن اسحاق، کافی، ج ‏1، ص 381، ح 6، تهران، دار الکتب الإسلامیة، چاپ چهارم، 1407ق.

[5]. «..أَخْبَرَنِی مُسَافِرٌ، قَالَ أَمَرَنِی أَبُو الْحَسَنِ(ع) بِخُرَاسَانَ فَقَالَ: الْحَقْ بِأَبِی جَعْفَرٍ فَإِنَّهُ صَاحِبُک»؛ کشّی، ابو عمرو، محمد بن عمر بن عبد العزیز، رجال الکشی، ص 506، ش 972، مؤسسه نشر دانشگاه مشهد، 1490ق؛ جواهر کلام، عبد الحسین،‏ تربت پاکان قم، ج 1، ص 154‏، قم، نصاریان‏، چاپ اول،  1424ق‏.

[6]. شیخ مفید، محمد بن محمد، الإختصاص، ص 87، قم، الموتمر العالمى لالفیة الشیخ المفید، چاپ اول، 1413 ق؛ رجال الکشی، ص 596.

[7]. تاریخ قم، ص 219.

نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

  • اگر بدون هماهنگی با مالک آب، اقدام به وضو برای نماز کنیم،‌ آیا وضویمان صحیح است؟
    7231 حقوق مادی
    اگر از شواهد و قرائن، رضایت صاحب آب برای وضو گرفتن استفاده شود، استفاده از آن مانعی ندارد. بله اگر انسان بداند مالک آب راضی نیست، اکثر فقها تصرف در آن آب را جایز نمی دانند.[1] البته برخی فقها با استفاده از ...
  • منظور از واجب در اصطلاح «واجب الوجود» چیست؟
    7176 رابطه واجب و ممکن
    منظور از وجوب در اصطلاح «واجب الوجود»، ضرورت ثبوت وجود است. توضیح این‌که در علم منطق بیان شده است؛ هر قضیه‌‌ای متشکل از موضوع، محمول و نسبت است. مثلاً وقتی می‌‌گوییم حسن ایستاده است؛ «حسن» موضوع و «ایستاده» محمول است؛ اما نسبت، همان اتحاد موضوع(حسن) و محمول(ایستاده) است؛ ...
  • مگر خدا جسم است که بر اساس روایتی او به زیارت حاجیان می شتابد؟
    3868 صفات ذاتیه
    در برخی از روایات، در شرح ثواب انجام حج، مراتبی برای آن بیان شده؛[1] مانند این‌که امام رضا(ع) می‌فرماید: «هر کس که پنجاه مرتبه حج انجام دهد، مثل کسی خواهد بود که پنجاه حج را به همراه حضرت محمد(ص) و اوصیاء انجام داده و ...
  • کدام سوره و کدام آیه، قلّه قرآن اعلام شده‌اند؟
    5952 علوم قرآنی
    در متون روایی، «سوره بقره» بویژه فراز «آیة الکرسی»، قُلّه قرآن معرفی شده‌ است.[1] در این‌جا به ذکر چند نمونه از این روایات بسنده می‌شود: 1. پیامبر اکرم(ص): «هر چیزى قلّه‌اى دارد و قلّه قرآن، سوره بقره است. در این سوره، آیه‌اى است که ...
  • چرا پیامبر لقب سیف الاسلام را به طلحه و زبیر نسبت داده است؟
    40269 برخی صحابیان
    در هیچ یک از کتب معتبر تاریخی، مطلبی به این عنوان که پیامبر عظیم الشان اسلام (ص) لقب سیف الاسلام را به طلحه و زبیر داده باشند، ثبت نشده است. چیزی که در تاریخ به ثبت رسیده لقب سیف الله (شمشیر خدا) است که به خالد ...
  • اگر با ازدواج وضع مالی افراد خوب می‌شود پس چرا متاهل های فقیر زیادند؟
    18397 گوناگون
    تفاوت در زندگی و ثروت انسان‌ها از اموری است که خداوند آن‌را از ابتدای خلقت مقدر نموده و وسیله آزمایشی برای انسان‌ها قرار داده است. بر این اساس، دلیل توصیه پیشوایان دینی(ع) به ازدواج، افزایش روزی تا حد برابر شدن ثروت تمام افراد نیست، بلکه این ...
  • روح در حالت کما و حیات نباتی در چه وضعیتی است؟
    30673 کلیات
    کما در واقع یک نوع اختلال در کارکرد مغز است که شخص دچار کاهش شدید سطح هوشیاری می‌گردد و به بیشتر و یا تقریباً تمام تحریکات پیرامونش، پاسخ نمی‌دهد. در کما شانس بهبودی برای برخی بیماران وجود دارد، در صورتی‌که در مرگ مغزی‌، بهبودی بیمار غیر ممکن باشد ...
  • نام پدر امام علی(ع) چه بود؟
    27156 خصوصیات و مناقب
    حضرت ابوطالب، فرزند عبدالمطّلب، فرزند هاشم، فرزند عبد مناف، فرزند قصی، از طائفه قریش، نامش عبد مناف است.[1] گفته شده است که نام ابوطالب، «عمران» است، ولی نام مشهور ایشان، «عبد مناف» است.[2] دلیل بر این مطلب، وصیت پدرش عبدالمطلب ...
  • چگونه می توان صفت رذیله ای را زدود؟
    13600 درمان رذائل اخلاقی
    عوامل غفلت زا در تمام عمر انسان به همراه او بوده و عادتا نمی توان در مقطع زمانی خاصی اقدام به ریشه کنی کامل آن نمود. شما می توانید در این مبارزه مستمر از قرآن و مفاهیم بلند آن یاری جسته و با عمل به دستورات آن از ...
  • چرا در حال جنابت نمی‌توان به کنار ضریح معصومان(ع) رفت؟ مگر در زمان حیات معصوم این‌گونه بود؟
    4608 احکام مساجد و مکانهای مقدس
    در مکتب شیعه قیاس پذیرفته نیست و بر این اساس، اگر رفتاری در برابر امام در حیاتشان جایز بود، نمی‌توان نتیجه گرفت که بعد از وفاتشان باید همان رفتار در برابر قبورشان نیز روا باشد. با این وجود باید گفت که در زمان زندگی حضرات معصومان نیز سزاوار ...

پربازدیدترین ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    931875 دستور العمل ها
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    627307 Laws and Jurisprudence
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولو العزم چه کسانی هستند؟ چرا اولو العزم نامیده شدند، و کتاب‌‌های آنها چه نام دارد؟ و چرا زرتشت و داوود(ع) اولو العزم نیستند؟
    560623 پیامبران و کتابهای آسمانی
    واژۀ «اولو العزم» در آیۀ 35 سورۀ احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است، و اولو العزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بودند. در روایات برای پیامبران اولو العزم شرایطی ذکر شده است:داشتن دعوت جهان‌شمول،داشتن شریعت و دین،داشتن ...
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    455599 Laws and Jurisprudence
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    449683 Laws and Jurisprudence
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    400974 معصومین
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    388324 جن
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده و ویژگی‌‏های زیر را برای او برمی‌شمارد:جن موجودی است که از آتش آفریده شد، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1]دارای علم، ادراک، تشخیص حق از باطل و قدرت منطق و استدلال ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    383937 Practical
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    341152 Laws and Jurisprudence
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • نزدیکی با همسر از طریق مقعد در صورت رضایت او چه حکمی دارد؟
    332522 Laws and Jurisprudence
    مراجع محترم تقلیدی که فرموده اند : دخول در پشت (مقعد) «کراهت شدیده» دارد[1]، کراهت شدیده به این معنا است که چنین چیزی مورد پسند خداوند نیست و اگر آن را انجام ندهد بهتر است ولی گناهی برای انجام دهنده آن نوشته نمی شود. باید توجه داشت در مورد ...