جستجوی پیشرفته
بازدید
75
آخرین بروزرسانی: 1399/07/23
خلاصه پرسش
کثیر بن عبدالله شعبی از دشمنان امام حسین(ع) و در سپاه عمر بن سعد بود و یا از یاران امام و از شهدای کربلا؟!(هر دو گزارش وجود دارد).
پرسش
با وجود این‌که گزارش‌‌های تاریخی حاکی از آن است که کثیر بن عبدالله شعبی در سپاه عمر بن سعد بود، آیا صحیح است که برخی از کتاب‌ها نام وی را جزو یاران امام حسین(ع) برشمرده‌‌اند که روز عاشورا به شهادت رسید؟!
پاسخ اجمالی

یکی از کسانی که در روز عاشورا در سپاه عمر بن سعد حضور پررنگی داشت، کثیر بن عبدالله (عبیدالله)[1] شعبی[2] همدانی بود.[3]

بعد از ورود عمر بن سعد به کربلا، کثیر بن عبداللّه شعبى را که مردى جسور و قاتل و حیله‏گر بود به خدمت امام(ع) فرستاد تا علّت آمدنش را بپرسد. کثیر به عمر بن سعد پیشنهاد داد که در شرایط مناسب امام(ع) را به شهادت برساند، اما ابن سعد قبول نکرد و از او خواست تا فقط علت آمدن امام(ع) را از ایشان بپرسد. کثیر به سوى امام(ع) آمد. ابوثمامه با دیدن او به امام(ع) گفت: بدترین و خونریزترین و حیله‏گرترین مردم روى زمین نزد شما مى‏آید. لذا ابوثمامه به سوى کثیر رفت و از وی خواست قبل از ورود به نزد امام(ع) شمشیر خود را کنار بگذارد، اما کثیر قبول نکرد. ابوثمامه پیشنهاد داد دست وی بر قبضه شمشیر کثیر باشد؛ اما کثیر قبول نکرد. سپس ابو ثمامه گفت: پیام خود را به من بگو تا من به امام(ع) برسانم و اجازه نمی‌‏دهم که با این وضع به نزد امام(ع) بروی، زیرا تو مرد فاجرى هستی. در نتیجه کثیر به سوى ابن سعد برگشت.[4]

در منابع تاریخی معتبر گزارش شده که کثیر به همراه مهاجر بن اوس تمیمی در به شهادت رساندن زهیر بن قین نقش مؤثری داشت[5] و بنابر نقل برخی منابع متأخر به همین علت مورد نفرین امام(ع) قرار گرفت: امام(ع) فرمود: «خداوند تو را از رحمت خویش دور نگرداند و قاتلان تو را مانند کسانى که با لعنت خدا به صورت میمون و خوک درآمدند، لعنت نماید».[6]

ضحاک بن عبدالله مشرقی[7] نقل می‌کند: زمانی که دیدم یاران حسین(ع) کشته شده‌اند و جز سوید بن عمرو خثعمى و بشیر بن عمرو حضرمى، فردی با امام(ع) باقی نمانده، از ایشان اجازه خواستم تا بروم، امام(ع) نیز اجازه داد. ضحاک نیز اسب مخفی‌شده را از خیمه در آورده و فرار کرد. چند نفر از آنها به تعقیب او آمدند. تا این‌که به کنار دهکده‌اى نزدیک ساحل فرات رسید. کثیر بن عبداللَّه شعبى و ایوب بن مشرح‏ حیوانى و قیس بن عبد اللَّه صائدى وی را شناختند و گفتند: این ضحاک بن عبدالله مشرقى و پسر عموى ما است(از قبیله ما است). در نهایت دیگران نیز از کشتن وی منصرف شدند».[8]

تمام این گزارش‌ها حاکی از آن است که کثیر بن عبدالله در سپاه عمر بن سعد و از شقی‌ترین دشمنان امام حسین(ع) بوده، اما با این وجود، در برخی از منابع کهن، نام او را به عنوان یکی از شهدای کربلا و از یاران حضرتشان از قبیله بجیله ثبت کرده‌اند.[9]

این موضوع ممکن است ناشی از اشتباه مؤلفان بوده و یا به احتمال ضعیف شخص غیر مشهور دیگری با همین نام در سپاه امام(ع) حضور داشته و به شهادت رسیده باشد.

 


[1]. ابن اثیر جزری، علی بن محمد، الکامل فی التاریخ، ج ‏4، ص 71، بیروت، دار صادر، 1385ق.

[2]. طبری، أبو جعفر محمد بن جریر، تاریخ الامم و الملوک(تاریخ طبری)، تحقیق، ابراهیم، محمد أبو الفضل، ج 5، ص 410، بیروت، دار التراث، چاپ دوم، 1387ق.

[3]. ابو مخنف کوفی، لوط بن یحیی، وقعة الطف، محقق، مصحح، یوسفی غروی، محمد هادی‏، ص 35، قم، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ سوم، 1417ق.

[4]. وقعة الطف، ص 183 – 184.

[5]. تاریخ الامم و الملوک(تاریخ طبری)، ج 5، ص 441.

[6]. حسینی موسوی، محمد، تسلیة المُجالس و زینة المَجالس (مقتل الحسین ع)، محقق، مصحح، حسون، کریم فارس، ج 2، ص 295، قم، مؤسسة المعارف الإسلامیة، چاپ اول، 1418ق.

[7]. «رها کردن افرادی امام حسین(ع) را در قیام عاشورا»، 82500.

[8]. تاریخ الامم و الملوک(تاریخ طبری)، ج 5، ص 444- 445.

[9]. رسان، فضیل بن زبیر، تسمیة من قتل مع الحسین ع‏، ص 155، قم، آل البیت ع‏، چاپ دوم‏، 1406ق؛ محلی، حمید بن احمد، الحدائق الوردیة فی مناقب الأئمة الزیدیة، مصحح، محطوری، مرتضی بن زید، ج 1، ص 211، صنعا، مکتبة بدر، چاپ اول، 1423ق.

نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

  • اگر قلب انسان را به دو نیم تقسیم کنیم؛ و گناه نیمی از آن‌را سیاه کند؛ آیا می‌توان گفت ایمان به خدا در نیمه دیگر آن، جا دارد؟
    2562 گناه و رذائل اخلاقی
    بله ممکن است، اما طبیعتاً چنین ایمانی در معرض خطر بیشتری قرار دارد؛ همان‌طور که در روایات درباره تأثیر گناه در قلب آدمی و ضعف ایمان و دور ماندن از رستگاری بر این موضوع تأکید شده است: امام باقر(ع): «هنگامى که بنده گناه کند نقطه سیاهى در دل ...
  • همراه داشتن قرآن درطول روز یا در دستشویی چه حکمی دارد؟
    37991 احترام به نام خدا، قرآن، پیشوایان
    به همراه داشتن قرآن اشکالی ندارد، فقط توجه شما را به چند حکم جانبی آن جلب می کنیم:1. همراه داشتن قرآن در زمان جنابت [1] و حیض[2] مکروه است.2. برای رساندن دست یا عضوی از بدن به خط قرآن باید با وضو باشیم
  • حصر عقلی و حصر استقرایی به چه معنا هستند؟
    4755 کلیات
    اصطلاح «حصر»، بیشتر در علوم ادبی کاربرد دارد، و عبارت از اختصاص دادن چیزی به چیز دیگر است به طریق مخصوص.[1] به عبارت دیگر، اثبات حکمی برای موردی معین و نفی آن حکم از موارد دیگر است.[2] در علم منطق ...
  • آیا امکان دارد کتاب «تحف العقول» و نویسنده آن‌را معرّفی کنید؟
    11573 تألیفات شیعی
    حسن بن على بن حسین بن شعبه حُرّانى حلبى، از شخصیت‌هاى برجسته و از چهره‌هاى درخشان فقها و حدیث‌شناسان شیعه در قرن چهارم هجرى است. یکى از ارزشمندترین تألیفات ابن شعبه حرّانی کتاب «تحف العقول» است که بسیار مورد توجه علماى شیعه قرار گرفته است. این کتاب؛ مجموعه‌اى ...
  • آیا غیبت موجب بطلان روزه نمی‌گردد؟
    12054 بیشتر بدانیم
    1. همان طور که کارهای نیک و اعمال صالح انسان دارای درجات متفاوتی از ارزش و ثواب هستند، گناهان انسان نیز از نظر فساد و عقوبت در یک سطح نیستند. این‌گونه احادیث، بیانگر بزرگی گناه غیبت و شدت فساد آن است؛ زیرا غیبت با بزرگ‌ترین سرمایه مردم ...
  • آیا خواندن دعا و زیارات به صورت خوابیده اشکال دارد؟
    27535 گوناگون
    انسان باید همواره به یاد خدا باشد و در هر حال می تواند به مناجات با پروردگار خویش بپردازد. قرآن، ویژگی های اندیشمندان را چنین توصیف می کند: "الَّذینَ یَذْکُرُونَ اللَّهَ ...
  • راه نجات از وسواس چیست؟
    15007 درمان رذائل اخلاقی
    وسواس از دسیسه ها و دام های شیطان است؛ و نباید به آن اعتنایی نمایید و توصیه می کنیم برای رهایی از آن و برطرف شدن این گونه حالت ها، در مسیر تربیت نفس خود، از طریق خودسازی و تهذیب نفس اقدام کنید. و با اهتمام به انجام واجبات ، ...
  • نظرتان در مورد روایتی از پیامبر اکرم(ص) چیست که در آن، به پیروی از خلفای راشدین توصیه نمودند؟
    6302 شیعه و خلفا
    این روایت که در منابع اهل سنت آمده؛ علاوه بر اشکال‌های سندی و دلالی، دربردارنده حکمى است که متعلَّق آن حکم به درستى‏ معلوم نیست. به عبارت دیگر؛ مصادیق «خلفاى راشدین» در کلام پیامبر(ص) وجود ندارد و انطباق این عبارت بر خلفاى چهارگانه از ابداعات دوره‌هاى بعد از ...
  • تفسیر آیه شریفه 37 سوره توبه با توجه به حصر بودن حرف «إنّما» چیست؟
    9466 تفسیر
    الف. ابتدا برخی از کلمات این آیه را مورد بررسی قرار می‌دهیم: 1. إنّما: واژه «إنمّا» از ادوات حصر به شمار می‌رود. در این حالت، لزوماً محصور باید در انتهای جمله ذکر شود.[1] در این آیه، عبارت «زیادة فی الکفر» مورد حصر قرار گرفته ...
  • دلیل وجوب طواف نساء چیست؟
    38598 طواف نساء
    از نظر فقه شیعه طواف نساء یکی از واجبات انواع حج (قِران، افراد و تمتع)[1] و عمره مفرده است[2] و تنها در عمره تمتع، طواف نساء واجب نیست[3] که مطابق روایات متعدد هرکس مُحرم شود و ...

پربازدیدترین ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    933889 دستور العمل ها
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    630836 Laws and Jurisprudence
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولو العزم چه کسانی هستند؟ چرا اولو العزم نامیده شدند، و کتاب‌‌های آنها چه نام دارد؟ و چرا زرتشت و داوود(ع) اولو العزم نیستند؟
    586252 پیامبران و کتابهای آسمانی
    واژۀ «اولو العزم» در آیۀ 35 سورۀ احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است، و اولو العزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بودند. در روایات برای پیامبران اولو العزم شرایطی ذکر شده است:داشتن دعوت جهان‌شمول،داشتن شریعت و دین،داشتن ...
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    457498 Laws and Jurisprudence
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    452871 Laws and Jurisprudence
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    403958 معصومین
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    389767 جن
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده و ویژگی‌‏های زیر را برای او برمی‌شمارد:جن موجودی است که از آتش آفریده شد، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1]دارای علم، ادراک، تشخیص حق از باطل و قدرت منطق و استدلال ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    385863 Practical
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    342636 Laws and Jurisprudence
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • نزدیکی با همسر از طریق مقعد در صورت رضایت او چه حکمی دارد؟
    335280 Laws and Jurisprudence
    مراجع محترم تقلیدی که فرموده اند : دخول در پشت (مقعد) «کراهت شدیده» دارد[1]، کراهت شدیده به این معنا است که چنین چیزی مورد پسند خداوند نیست و اگر آن را انجام ندهد بهتر است ولی گناهی برای انجام دهنده آن نوشته نمی شود. باید توجه داشت در مورد ...