جستجوی پیشرفته
بازدید
159
آخرین بروزرسانی: 1398/12/21
خلاصه پرسش
مراد از «البیت المعمور» در قرآن چیست و ناظر به چه مکانی است؟
پرسش
سلام؛ بیت المعمور کجا است!؟ و فلسفه‌ی خلقت آن چیست؟
پاسخ اجمالی

خدای متعال در آغاز سوره‌ی طور،[1] پس از سوگند به «کوه طور»،[2] «کتاب مستور» و «رق منشور»، به بیت معمور سوگند یاد می‌کند - «وَ الْبَیْتِ الْمَعْمُورِ»؛[3](و خانه‌ی آباد شده) - که عذاب آخرت بیقین اتفاق خواهد افتاد: «إِنَّ عَذَابَ رَبِّکَ لَوَاقِعٌ».[4]

اما منظور از بیت معمور چیست؟ و چگونه خانه‌ای است، نظراتی مطرح شده است:

  1. بیت معمور همان خانه‌ی کعبه(بیت اللَّه الحرام) است که با حج و عمره آباد می‌گردد؛ و این همان اوّلین مسجدى است که در روى زمین براى عبادت بنا نهاده شد.[5]
  2. از پیامبر اسلام(ص) نقل شده است: بیت معمور خانه‌‏اى در آسمان دنیا است و به آن «ضراح» گفته می‌شود، و این خانه درست مقابل همین خانه‌ی کعبه است، به طورى که اگر بیفتد روى آن خواهد افتاد، که هر روز هزار فرشته وارد آن می‌شوند و هیچ‌گاه بار دیگر به سوی آن باز نخواهند گشت.[6] البته در نقل دیگر رسول خدا(ص) فرمود: خانه‌ای در آسمان هفتم است. [7]
  3. از امام علی(ع) نقل شده است: بیت معمور خانه‌‌ای در آسمان ششم است،[8] که هر روز هفتاد هزار فرشته وارد آن می‌شوند که هیچ‌گاه بار دیگر به سوی آن باز نخواهند گشت.[9]
  4. از مجاهد و ابن عباس نقل شده است: بیت معمور خانه‌‏اى است در آسمان چهارم به موازات خانه‌ی کعبه که فرشتگان با عباداتى که در آن انجام می‌دهند، آن‌را آباد کرده‌‏اند.[10]
  5. از امام باقر(ع) نقل شده است؛ خدای سبحان خانه‌‏اى مشتمل بر چهار اسطوانه در تحت عرش بنا کرده و نام آن ضراح است، و آن بیت المعمور است و به ملائکه فرمان داد اطراف آن طواف کنند و فرمود که در زمین نیز خانه‌‏اى مثل آن خانه بنا کنید تا اهل زمین در این خانه طواف کنند؛ لذا عرشیان مأمور به طواف آن خانه‌‏اند و فرشیان به طواف این‌ خانه، و عارفان مأمورند به طواف خانه‌ی دل هستند.[11]
  6. بعضى گفته‌اند؛ مراد از بیت المعمور قلب مؤمن است که آباد به معرفت و اخلاص است.[12]
  7. می‌گویند؛ بیت المعمور خانه‌ای در بهشت بود که برای آدم(ع) به زمین آورده شد و در زمان طوفان نوح(ع) به آسمان برده شد.[13]
  8. بیت المعمور خانه‌‏اى در آسمان چهارم، به نام ضراح است در برابر کعبه، که آن قبله‌ی فرشتگان است. چنان‌که کعبه قبله‌ی مؤمنان است. آن‌را چهار رکن است: یکى از زبرجد سبز، یکى از یاقوت سرخ، یکى از نقره سفید و یکى از زر سرخ. هر روزى هفتاد هزار فرشته آن‌را زیارت می‌کنند تا روز قیامت نیز نوبت به ایشان نرسد.[14]
  9. گفته‌‏اند آن خانه را شیث(ع) بنا کرد؛ چون طوفان نوح آمد آن‌را به آسمان بردند. هم‌چنین گفته‌‏اند که آدم(ع) آن‌را بنا کرده بود.[15]
  10. امام ‏صادق(ع) فرمود: «... بیت المعمور همان مسجد الاقصی است...».[16]
  11. از امام صادق(ع) سؤال شد که چرا کعبه، کعبه نامیده شد؟ امام(ع) فرمود زیرا چهارگوش مى‏باشد. سؤال شد براى چه چهارگوش مى‏باشد؟ امام(ع) فرمودند: زیرا محاذى بیت المعمور است و آن چهار گوش مى‏باشد. سؤال شد: براى چه بیت المعمور چهار گوش است؟ امام(ع) فرمودند: زیرا محاذى عرش است و آن چهار گوش مى‏باشد. سؤال شد: چرا عرش مربّع است؟ فرمودند: زیرا کلماتى که اسلام بر آن بنا شده چهار تا است و آنها عبارت‌اند از: سبحان الله و الحمد للّه و لا اله الّا اللَّه و اللَّه اکبر.[17]

به هر حال، حرمت و جایگاه بیت المعمور در آسمان، مانند حرمت کعبه در زمین است. و بر اساس آنچه که گفته شد، فلسفه‌ی خلقت آن طواف فرشتگان و عرشیان است.

 


[1]. «شأن نزول و محتوای سوره طور»، 30174.

[2]. «برافراشتن کوه طور بر بالای سر بنی اسرائیل»، 6478؛ «انتخاب کوه طور برای مناجات حضرت موسی(ع)»، 46357؛ «کوه طور محل رویش زیتون»، 66857.

[3]. طور، 4.

[4]. طور، 7.

[5]. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، مقدمه، بلاغی‏، محمد جواد، ج 9، ص 247، تهران، ناصر خسرو، چاپ سوم، 1372ش.

[6]. همان.

[7]. سیوطی، جلال الدین، الدر المنثور فی تفسیر المأثور، ج ‏6، ص 117، قم، کتابخانه آیة الله مرعشی نجفی، 1404ق.

[8]. قرطبی، محمد بن احمد، الجامع لأحکام القرآن، ج 18، ص 59- 60، تهران، ناصر خسرو، چاپ اول، 1364ش.                 

[9]. مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج ‏9، ص 247.

[10]. همان.

[11]. شریف لاهیجی، محمد بن علی، تفسیر شریف لاهیجی، تحقیق، حسینی ارموی(محدث)، میر جلال الدین، ج ‏4، ص 274، تهران، دفتر نشر داد، چاپ اول، 1373ش.

[12]. همان.

[13]. رشیدالدین میبدی، احمد بن ابی سعد، کشف الأسرار و عدة الأبرار، تحقیق، حکمت‏، علی اصغر، ج 9، ص 333، تهران، امیر کبیر، تهران، چاپ پنجم، 1371ش.

[14]. سور آبادی، ابوبکر عتیق بن محمد، تفسیر سور آبادی، تحقیق، سعیدی سیرجانی، علی اکبر، ج ‏4، ص 2437، تهران، فرهنگ نشر نو، چاپ اول، 1380ش.

[15]. همان، ص 2437- 2438.

[16]. ابن طاووس، علی بن موسی، الیقین فی اختصاص مولانا علی(ع) بإمرة المؤمنین، محقق، مصحح، انصاری زنجانی خوئینی، اسماعیل، ص 294، قم، دار الکتاب، قم، چاپ اول، 1413ق.

[17]. شیخ صدوق، من لا یحضره الفقیه، محقق، مصحح، غفاری، علی اکبر، ج 2، ص 190، قم، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ دوم، 1413ق.

نظرات
تعداد نظر 0
لطفا مقدار را وارد نمایید
مثال : Yourname@YourDomane.ext
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید
لطفا مقدار را وارد نمایید

طبقه بندی موضوعی

در خبرنامه سایت عضو شوید

آخرین پرسش ها و پاسخ ها را همه روزه در ایمیل خود مطالعه کنید

پرسش های اتفاقی

پربازدیدترین ها

  • سریع الاستجابة ترین دعا جهت رسیدن به حاجت کدام است؟
    916730 دستور العمل ها
    اگرچه دعاهای زیادی از امامان معصوم (ع) نقل شده است که مورد اجابت واقع شده و سریع الاجابة هستند، که ذکر متن آنها در این جا مقدور نیست و فقط به ذکر اسامی چند مورد که دارای اهمیت خاص هستند اشاره می شود: 1. دعای توسل 2. دعای فرج 3. دعای اسم اعظم 4. ...
  • در چه صورت غسل جنابت بر زن واجب می شود؟
    591589 Laws and Jurisprudence
    از دو راه جنابت حاصل می شود:1) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.2) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت ...
  • پیامبران اولو العزم چه کسانی هستند؟ چرا اولو العزم نامیده شدند، و کتاب‌‌های آنها چه نام دارد؟ و چرا زرتشت و داوود(ع) اولو العزم نیستند؟
    524812 پیامبران و کتابهای آسمانی
    واژۀ «اولو العزم» در آیۀ 35 سورۀ احقاف آمده است. عزم به معنای حکم و شریعت است، و اولو العزم یعنی پیامبرانی که دارای شریعت و دین مستقل و جدیدی بودند. در روایات برای پیامبران اولو العزم شرایطی ذکر شده است:داشتن دعوت جهان‌شمول،داشتن شریعت و دین،داشتن ...
  • نماز جمعه به چه صورت خوانده می شود؟
    445645 Laws and Jurisprudence
    نماز جمعه یکی از عباداتی است که در فضیلتش همین بس که سوره ای از قرآن به نامش آمده است و به جماعت خوانده می شود. نماز جمعه دارای دو خطبه می باشد که با حمد و ...
  • حکم زنا با زن شوهردار چیست؟
    424740 Laws and Jurisprudence
    زنا خصوصا با زن شوهر دار یکی از گناهان بسیار زشت و بزرگ به شمار می آید ولی بزرگی خداوند و وسعت مهربانی او به حدی است، که اگر گنهکاری که مرتکب چنین عمل زشت و شنیعی شده واقعا از کردۀ خود پشیمان باشد و تصمیم جدی ...
  • آیا ارتباط انسان با جن ممکن است؟
    380371 تفسیر
    قرآن مجید وجود جن را تصدیق کرده است و ویژگی‏های زیر را برای او برمی شمارد: 1.جن موجودی است که از آتش آفریده شده، بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.[1] 2. دارای علم ، ادراک، تشخیص ...
  • تعداد فرزندان حضرت علی (ع)، و نام ایشان و نام مادران آنان چه بوده است؟
    377691 معصومین
    شیخ مفید در کتاب ارشاد تعداد آنها را 27 تن از دختر و پسر دانسته و پس از آن گفته است: عده‏ای از علمای شیعه گویند که فاطمه پس از وفات پیامبر (ص) جنینی که پیامبر او را محسن نامیده بود سقط کرد. بنابر قول این عده، فرزندان آن حضرت ...
  • عقیقه و احکام و شرایط آن چیست؟
    363683 Practical
    عقیقه عبارت است از: کشتن گوسفند یا هر حیوانی که صلاحیّت قربانی کردن داشته باشد، در روز هفتم ولادت فرزند، جهت حفظ فرزند از بلاها. پرداخت قیمت آن کفایت از عقیقه نمی‌کند. بهتر است عقیقه و فرزندی که برایش عقیقه می‌شود، از حیث جنسیت مساوی باشند، ولی ...
  • اصول و فروع دین را نام برده و مختصراً توضیح دهید؟
    334539 Laws and Jurisprudence
    دسته بندی اصول دین و فروع دین به این شکلی که در میان ما متداول است از احادیث و روایات ائمه (ع) اخذ نشده است؛ بلکه دانشمندان علوم دینی معارف دینی را به این صورت دسته بندی کردند. تاریخ بحث ها در باره به نیمه دوم قرن اول هجری ...
  • آیا کاشت ناخن مانع غسل و وضو است؟
    322676 Laws and Jurisprudence
    در غسل و وضو، باید آب به اعضای بدن برسد و ایجاد مانعی در بدن که رفع آن مشکل یا غیر ممکن است، جایز نیست، مگر در صورتی که ضرورتی آن را اقتضا کند و یا غرض عقلائی مشروعی در این امر وجود داشته باشد.در هر حال، اگر مانعی ...